Kien John Calvin li żviluppa t-teoloġija magħrufa bħala l-Kalviniżmu. Il-punti ewlenin f’din it-teoloġija huma ssimplifikati fl-akronima ‘TULIP’. John Calvin (1509-1564) kien teologu Franċiż li għex il-maġġoranza ta’ ħajtu l-Isvizzera, wara li ġie eżiljat minħabba r-riforma protestanta mibdijja minn Martin Luther fl’ 1517. Fil-posts li jinstabu f’din il-kategorija se niffukaw fuq kull punt tat-‘TULIP’ u nevalwaw…
Category: Kalviniżmu
TULIP – Total Depravity
L-ittra ‘T’ fl-akronima ‘Tulip’ tirreferi għal ‘Total depravity’. X’jiġifieri? ‘Totalment depravat’ tirreferi għat-tagħlim Kalvinist li jgħid li: 1)il-bnedmin kollha wirtu d-dnub t’Adam u 2)assolutament m’għandhomx fil-kapaċita’ tagħhom li jagħżlu lil Alla minn jeddhom. Skond Kalvinisti, jeħtieġ intervent sopranaturali sabiex bniedem partikolari jersaq lejn Alla u titnissel fidi fih. i.e. Ma jistax bniedem jemmen minn jeddu….
TULIP – Unconditional Election
Kalvinisti jemmnu li Alla għażel (predestina) lil min se jsalva ‘bla ebda kundizzjoni’ – Unconditional Election. Jemmnu li Alla m’għamilx id-deċiżjoni tiegħu skond jekk persuna emmnitx u obdietx il-kelma tiegħu. Jemmnu li jekk xi ħadd partikolari huwa msejjaħ/predestinat li se jsalva, mela dan m’għandux għażla oħra għajr li jemmen fiH, u min hu predestinat li…
Jilqa’ lil kulħadd
Jekk nersqu lejn Alla b’fidi ubbidjenti, se jsalvana. ILKOLL għandna ċans induru lejh.
Iħenn għal min irid
Il-kuntest ta’ Rumani 9 huwa ‘l-għażla ta’ Iżrael’, u l-għażla ta’ Iżakk u Ġakobb (u mhux ta’ Ismagħel u Għesaw – għalkemm dawn kienu l-ewwel wild) sabiex minn nisel tagħhom joħroġ il-Messija. Alla jagħti rwoli partikolari lil min irid hu. F’Rumani 9:16 naqraw “𝑀ℎ𝑢𝑥 𝑥’𝑤𝑖𝑒ħ𝑒𝑑 𝑖𝑟𝑖𝑑 𝑗𝑒𝑤 𝑘𝑒𝑚𝑚 𝑗𝑖𝑡ħ𝑎𝑏𝑎𝑡 𝑙𝑖 𝑗𝑔ħ𝑜𝑑𝑑, 𝑖𝑧̇𝑑𝑎 𝑔ħ𝑎𝑙 𝑚𝑖𝑛 𝐴𝑙𝑙𝑎…
Webbes qalb il-Fargħun?
F’ diversi stejjer fil-Bibbja naraw li Alla jkompli jmexxina 𝐬𝐤𝐨𝐧𝐝 𝐤𝐢𝐟 𝐧𝐚𝐠ħ𝐳̇𝐥𝐮 𝐚ħ𝐧𝐚. Skont kif naqraw fil-ktieb tal-Eżodu, Mose’ kien qed iwiddeb lill-Fargħun biex dan jeħles lill-Eġizzjani imma l-Fargħun kull darba webbes qalbu u rrifjuta. Naraw pattern ta’ kif fl-ewwel parti tal-istorja Mose’ jwissieħ għal darba, darbtejn, tlieta, erbgħa, ħamsa u kull darba l-Fargħun “𝑤𝑒𝑏𝑏𝑒𝑠…
TULIP – Limited Atonement
“𝑈𝑙𝑖𝑒𝑑𝑖, 𝑑𝑎𝑛 𝑞𝑖𝑒𝑔ħ𝑒𝑑 𝑛𝑖𝑘𝑡𝑖𝑏ℎ𝑢𝑙𝑘𝑜𝑚 𝑏𝑖𝑒𝑥 𝑚𝑎 𝑡𝑖𝑑𝑖𝑛𝑏𝑢𝑥; 𝑖𝑚𝑚𝑎 𝑗𝑒𝑘𝑘 𝑥𝑖 ħ𝑎𝑑𝑑 𝑗𝑖𝑑𝑛𝑒𝑏, 𝑎ħ𝑛𝑎 𝑔ħ𝑎𝑛𝑑𝑛𝑎 𝐷𝑖𝑓𝑒𝑛𝑠𝑢𝑟 𝑞𝑢𝑑𝑑𝑖𝑒𝑚 𝑖𝑙-𝑀𝑖𝑠𝑠𝑖𝑒𝑟, 𝑙𝑖𝑙 𝐺̇𝑒𝑠𝑢̀ 𝐾𝑟𝑖𝑠𝑡𝑢, 𝑖𝑙-𝑔̇𝑢𝑠𝑡. 𝑈 ℎ𝑢 𝑗ħ𝑎𝑙𝑙𝑎𝑠 𝑔ħ𝑎𝑙 𝑑𝑛𝑢𝑏𝑖𝑒𝑡𝑛𝑎, 𝑚ℎ𝑢𝑥 𝑔ħ𝑎𝑙 𝑡𝑎𝑔ħ𝑛𝑎 𝑏𝑖𝑠𝑠, 𝑖𝑧̇𝑑𝑎 𝑤𝑘𝑜𝑙𝑙 𝐠ħ𝐚𝐥 𝐝𝐚𝐰𝐤 𝐭𝐚𝐝-𝐝𝐢𝐧𝐣𝐚 𝐤𝐨𝐥𝐥𝐡𝐚..” 1 Ġw 2:1-2 Il-kelma tiegħU tfehmna li s-sagrifiċċju ta’ Kristu huwa biżżejjed biex ipatti għad-dnubiet ta’ kulħadd, tad-dinja kollha….
TULIP – Irresistible Grace
Għandna għażla fejn tidħol salvazzjoni? Nistgħu nagħżlu jekk nilqgħux ir-rigal tas-salvazzjoni? Naqraw f’Rev 3:20 “𝐴𝑟𝑎, 𝑗𝑖𝑒𝑛𝑎 𝑓𝑖𝑙-𝑏𝑖𝑒𝑏, 𝑢 𝑞𝑖𝑒𝑔ħ𝑒𝑑 𝑖𝑛ħ𝑎𝑏𝑏𝑎𝑡; 𝑱𝑬𝑲𝑲 𝑥𝑖 ħ𝑎𝑑𝑑 𝑗𝑖𝑠𝑚𝑎𝑔ħ𝑛𝑖 𝑢 𝑗𝑖𝑓𝑡𝑎ħ𝑙𝑖 𝑙-𝑏𝑖𝑒𝑏, 𝑗𝑖𝑒𝑛𝑎 𝑛𝑖𝑑ħ𝑜𝑙 𝑔ħ𝑎𝑛𝑑𝑢 𝑢 𝑛𝑖𝑒𝑘𝑜𝑙 𝑚𝑖𝑒𝑔ħ𝑢, 𝑢 ℎ𝑢 𝑗𝑖𝑒𝑘𝑜𝑙 𝑚𝑖𝑒𝑔ħ𝑖.” Mela Ġesu qed itina x’nifhmu li iva, NISTGĦU nagħmlu pass biex nagħżlu l-ħajja. Nistgħu ukoll nirrifjutaw dan ir-rigal…
Int ma ridtx!
Ilkoll għandna rieda ħielsa biex nagħżlu jekk nimxux wara Kristu jew le, bil-konsegwenzi rispettivi.
TULIP – Perseverance of the Saints
L-ittra ‘P’ fl’ akronima TULIP tirreferi għal ‘Perseverance of the Saints’ jew kif inhi iktar magħrufa: “Once Saved Always Saved” Hija din teorija Bibblika? Skond il-Bibbja, jekk xi ħadd huwa salv (juri fidi ubbidjenti), jista’ dan f’xi punt f’ħajtu qatt jitlef is-salvazzjoni? 1 Tim. 6:10-15 “Għax ir-regħba għall-flus hi l-għerq ta’ kull ħażen; kien ħtija…